firuz bağlıkaya
Turizm News | Turizmin güncel haberleri, online gazetesi
Bizi Takip Edin:
Ömer Fethi Gürer
 

ÖDEMİŞ KENT MÜZESİ

Ömer Fethi Gürer

Gazeteci ve yazar
20 Nisan 2015 Pazartesi 00:19
Yazdır

Ülkemizde kent müzesi giderek yaygınlaşıyor. Kent müzeleri yakın tarihi anlatan önemli merkezler konumuna eriyor. Çok sayıda kent müzesini gezdim. Ödemiş Kent Müzesi ise düşünülüşü ve düzenlenmesi ile örnek bir müze. Yıldız Oteli olasılıkla 18. Yüzyılın ilk yarısında yapıldığı belirtiliyor, iki katlı ahşap-bağdadi bir yapı olan Keçecizade Han’ının kuzey cephesi ve avlusunun bir bölümüne inşa edilmiş. Ödemiş’in ilk modern yapılarından olan Tarihi yapı “Yıldız Oteli” kent müzesi olarak düzenlemiş,1926 yılında Aksekili Hacı Hüseyin Serter tarafından inşa ettirilen ve  Mimar Mario Efendi’nin  planını çizdiği, Neo Klasik tarzda  yapı 14 oda 4 koridordan oluşuyor. Otel tavanları oldukça yüksek.  Adnan Menderes, Zeki Müren, Safiye Ayla, Necip Fazıl Kısakürek gibi ünlü  isimlerle yüzlerce kişi  konakladığı  bu otel artık kent müzesi olarak Ödemiş’in yakın tarihinin görüleceği bir mekan.

Bu  yapının  arkasındaki Keçecizade hanıda  müze için otelle birleştirilmiş. Alt ve üst katındaki 2 oda ile 80 metrekare ve 155 metrekarelik iki  sergi alanı  oluşturulmuş. 10.000’e yakın taşınır kültür varlığı odalar, koridorlar ve sergi alanlarında yer bulmuş. Müze girişinden başlayarak sizi “bakmadan geçme” diye uyaracak kadar düzenli bir sergileme sağlanmış. 50.000 sayfa belge ile 1400’den fazla görsel Küçük Menderes Havzası ve Ödemiş’in her yönü ile  tarihini  gezenlerle buluşturuyor. Ödemiş Halkevi’ne ait kitaplarında yer aldığı Savaş-Recep Başsoy Kitaplığı, Türkiye’de ilk ve tek olan  Sözcükler Kitaplığı, Yazma Eserler Kitaplığı ve bölgede yayınlanmış yerel gazete, dergi, mecmuaları içeren örnekler müzede görülebiliyor. Alev Çoşkun, Bayram Kaplan, Bekir Keskin, Bengisu ailesi, Cihangir Marmara, Engin Berber, Günver  Güneş, İlhami Güneral,Keçecizade, Mehmet İrfan Dolgun, Mehmet Tahir Çaylı, Mustafa Erdal, Necati Çetin, Özlem Ergün, Özlem Kırlı, Sadettin Şanlı, Şağlı Çındıroğlu, Şefik Dosdoğru, Ülkü Başsoy, Vedat Açıkalın, Yılmaz Saraçoğlu, Yüksel Balcı, Ragıp Taranç  arşivleri ile Belediye,Baro, Ödemiş Lisesi arşivlerinden de yararlanılarak müze tanzim edilmiş.  Başbakan Şükrü Saraçoğlu’ndan Bakanlık yapmış Yazar gazeteci Alev Çoşkun’a değin müze aynı zamanda yakın tarihin bir ünlüler geçidinin de yansıması.

Müzeye girişte alt kat sahanlık kısmı olan iç koridor üç ayrı odaya açılıyor. Berber odası, Tütün odası, Saatçi Odası. Ödemişli Berber Sarkis Perseg’in 1901 tarihli berber  tezgahı ve berberlik mesleğinin o dönemde kullanılan aletleri var. Tütün Odası erken Cumhuriyet döneminin önemli ekonomik objesi tütüne ayrılmış. Saatçi Odası ise Ödemişli Usta Ahmet Güldağ bağışladığı saatleri araç ve gereçler ile görülmeye değer bir oda olarak tanzim edilmiş. Bazı müzelerde de  benzer düzenlemeler var ama Ödemiş Kent Müzesi bu bağlamda  en kapsamlı, detayları da içeren bir titizlikle mesleklerin malzemesinden örenğine derlenmiş. Alt Kat koridorda  Aydın Vilayeti II. Meşrutiyet Dönemi(1908-1918) dönemi haritası  yer alıyor. Hat sanatı örnekleri, takvim ve Edirnekari  ahşap işçilikle  yapılmış büyük saat  bulunuyor.merdivenlerle çıkılan  üst katta mutfak, otel odası, çeyiz odası, efeler odası, oturma odası,Ödemiş tarihi odası, görsel tanıtım odası,Şükrü Saraçoğlu anı odası, Dr. M. Bengisu  anı odası,Ödemiş kültür ve sanat İnsanları odası diye oluşturulan odalarda   Erken Cumhuriyet Döneminin  tümü içerecek kadar kapsamlı yaşam ve yaşanmışlıkların  detayları yer alıyor.

Mumyalardanda yararlanılarak yapılan örnekleme tipler ve  seçilen eşyalar ilgi ile geziliyor. Mutfak eşyalarına bakınca otuz yıl öncesine kadar olan bakır kaplar sahanlar, lengerler,  kaşıklar, ibrikler, tepsiler, sürahiler, taslar, maşrapalar, sütlükler, süzgüler, sahleplikler, semaverler ile  anılara giden bir yolculuğun yaşandığı yer olarak etkileyici. Ateşli kesici silahlarda nereden nereye silah ticareti ile gelindiğini beklide anlatır gibi örnekler. Kadın takıları, Seramik eşyalar, hamam takımları Osmanlı dönemi ile Cumhuriyet ilk yıllarını anlatan örnekler de derlenmiş. Lambaları, Duvar saatleri ile unutulanları anımsatan bir görünüm derinliği müzede var. Fenerler, Gaz Ocakları, mangallar Semaverler, Ütüler, Tartı aletleri, Heybeler, Semerler, Halı Kilim seccadeler, müze odalarında sizi karşılıyor. Başbakanlıkta yapmış olan Şükrü Saraçoğlu’nun kendi sesinden Cumhuriyet dönemi anlatısı da dinlemeye değer ve etkileyici.

Kolay unutan topluma Cumhuriyetin ilk yılları birinci ağızdan anlatılıyor. Çok güzel tanzim edilen odaların içinde Cumhuriyete yönelik çalışmaları sesli dinlemek farklı bir yolculuğa sizi taşıyor.   Dikiş makinesinin ilk örneği, Ödemiş’e özgü atlas ve ipek kadife üzerine tel sırma bindallılar, üç etekler, nişanlılıklar, erkek kadın giysileri, yemeniler, yazmalar, efelerin giysileri siz gezdiğinizde onlarda sizinle buluşuyor. Bütünlüğü ve sıralaması çok düzenli hazırlanarak yapılan müzede bambaşla bir dünyaya gidiyorsunuz daha doğrusu yakın düne yolculuk ediyorsunuz. Tuvalet eşyaları, Sikkeler, madalya rozetler, Kapı dolap kilitleri, Ecza Malzemeleri, Ödemiş belediyesi Objeleri kısacası tüm ayrıntılar düşünülmüş. Ek olarak yapılan bölümde Keçecizade hanı üst kat teşhir odasında Yıldız Sinema odası film ve fotoğraf makineleri kameralar var. Sinema afişleri broşürleri izlerken eski kullandığım fotoğraf makinelerini görünce nereden nereye dedim. Alt katta Yıldız Kundura Odası 100. yıl öncesi ayakkabı ve çarıklar yapılışını günümüze taşıyor.

Müzede Milli Mücadele yıllarını anlatan bölümde var. Yunan orduları ile yaşanan savaştan bölümleri görüntülerle izlemek olası. Yunanistan’dan getirilen dönemin savaş resimleri ve savaşın anlatıldığı bölümde ilginç. Olanakları ile Yunan Ordularının nasıl yenildiğinin hikâyesi de o bölümde görülebiliyor. Orada büyük boy bir Türk bayrağı var. Sezgi Yüksel Kent Müzesinde ki bayrağın hikâyesini de bizlere aktarandı. Bu Bayrak TBMM ordularının İzmir'e girdiği 9 Eylül 1922 Günü Manifaturacılar çarşısının (Şimdiki Mimar Kemallettin Caddesi) girişine asılmıştı. 2x4 ölçülerindeki bu bayrak 1926 yılında inşa edilmiş (Bugünkü Ödemiş Belediyesi Yıldız Kent Arşivi ve Müzesi) banisi tüccardan Aksekili Hacı Hüseyin Serter Beyin Eşi Emine Hanım Tarafından Dikilmişti.  Bayrakta kullanılan kırmızı kumaş Manifaturacılar Çarşısından Gizlice Serter Ailesinin evine getirilmişti.( Yunan İşgali Nedeniyle).Emine Hanım 8 Eylül Akşamı oğlu 16 yaşındaki oğlu Tevfik Fikret Bey'in de yardımıyla kandil ışığında  önce parçalar halindeki kırımızı kumaşı birleştirmiş ardından çarşaf bezinden kestikleri ay-yıldızlı kumaşı gözyaşları içinde tamamlamışlardı.

Ay ve  Yıldızı nizami olmayan bu bayrak Yunan İşgalin son günlerinde gizlice İzmir'deki Türk evlerinde dikilen bayrakların en güzel örneklerinden biridir. Bu bayrağı manifaturacılar girişine asan kişi Tevfik Fikret Serter’dir. İşte bu bayrağı ve Ödemişte dünde yaşanmışları yaşamı görmek isteyenler mutlaka müzeye uğrak versin.  İşini severek yapan müze görevlilerinin de desteği ile tüm müzede bir günü geçirecek kadar yakın tarih zenginliği var. Emmioğlu Mahallesi, Hacı Sadık Çarşısı  No :16 Ödemiş/ İzmir  adresinde müze ve Ödemiş kuruluşunun yer aldığı merkez ile Birgi  ve Gölcük için bölgeye gitmeye değer.

 

Andiamo Tur
Köşe Yazısı Yorumları
Yorum Ekle
Bu habere henüz yorum yapılmamıştır, ilk yorum yapan siz olun.
 
Yazarlar

  Facebook'tan sektörden güncel haberleri takip
  etmek için sayfamızı beğenin

   
Çok Okunanlar
Fotogaleri
Finans
İMKB 100
104.001
USD ALIŞ
3.4900
USD SATIŞ
3.5150
EURO ALIŞ
4.1650
EURO SATIŞ
4.1950
POUND ALIŞ
4.7130
POUND SATIŞ
4.7950
ALTIN ALIŞ
145.6100
ALTIN SATIŞ
147.1500
Hava Durumu
Havadurumu
Hakkımızda | Künye | Reklam | İletişim | RSS

Bu sitede yayınlanan tüm materyalin her hakkı saklıdır. Kaynak gösterilmeden kullanılamaz.
Turizm News, turizmden güncel haberleri, köşe yazılarını ve sektörel bilgileri turizm profesyonellerine ve yöneticilerine ulaştıran haber sitesidir.
Okur yorumları kişilerin kendi görüşleridir. Yazılanlardan Turizm News sorumlu tutulamaz.

Sitemiz İYAD üyesidir

Yazılım: Haber Sitesi Kur